NHỤY NGUYÊN
Mà nắng vẫn xanh ngoài song…
Truyện ngắn
1. Anh đến nhà khách trước thời điểm công tác hai ngày, tính sẽ đi thăm vùng ven. Sáng đầu tiên ra ngồi cà phê, nắng cứ xanh ngời. Anh châm thuốc nhìn dòng người, tìm kiếm một bóng dáng thân quen… Anh nhớ người phụ nữ đến với mình vào buổi sáng năm nào. Nàng từ bên quán bước qua hàng rào chè tàu đứng nhìn khu vườn hoang cỏ mọc. Rồi dè dặt bước vào, nàng thoáng qua gương cái tủ gỗ có dán bức tranh cũ, lại nhìn ra từ khung cửa sổ. Vẫn nắng xanh ngời. Anh nhớ những lần nàng về lúc xóm làng đã ngủ. Câu chuyện về nàng nghèn nghẹn, anh phải ngắt ra nhiều đoạn mới nghe nổi. Lần anh điện cho nàng, nàng ước có vài ngày nghỉ mà đến đây với anh.
Chiều đó anh về nhà khách, thấy một lá thư luồn vào khe cửa. Lá thư kèm tờ đơn. Anh châm thuốc, ngồi bóc thư, cầm tờ đơn đọc trước: “… Chung sống với anh ta. Những năm trên đất khách quê người tôi như sống giữa ác mộng triền miên, không biết kêu ai. Nhiều đêm mang túi xách chạy được một đoạn giữa trời tối tăm chợt nghĩ, mò mẫm cả đêm mà không ra khỏi khu rừng này, anh ta tìm gặp thì sao đây! Tôi dằn lòng chịu đựng. Cho tới năm… trở về quê cách làng tôi một con sông. Cứ nghĩ có bà con khuyên bảo anh ta sẽ đổi tính nết. Nhưng, tôi như đứa ở. Ngửa mặt than trời sao ngày ấy dại khờ quá đỗi theo anh ta vào tận đây. Buổi đầu tiên đến nơi giữa mênh mông, ráng trời đỏ rựng như ở ngọn đồi chiều quê, tự nhiên nhớ nhà quỵ xuống mà khóc. Bao lần buông đời, gạt nước mắt ra đi lại thương con nhỏ, tôi đành quay về tiếp tục gượng sống. Rồi phong trào đi buôn dấy lên. Tôi buộc gom hết trâu, bò, heo, gà, cái gì đáng tiền phải bán hết làm vốn cho anh ta đi buôn. Ai ngờ có tiền rồi, không chỉ cờ bạc, không nuôi con, anh ta còn theo gái. Cuối năm đó tôi sinh đứa con thứ ba, lúc này anh ta cả tháng chỉ tạt về nhà một lúc. Hôm ấy anh ta bỗng nói: “Hôm nay li dị; mi ưa ra tòa thì ra, không ưa thì giải quyết nội bộ”. Tôi nhớ ngay đến khuôn mặt con bồ của anh ta, và nói: “Tui không níu kéo, nhưng sinh con phải có trách nhiệm”. Anh ta bảo sẽ nuôi một đứa, nhưng gửi chỗ tôi, để thoải mái thuê phòng ở với người khác.
Rồi anh ta bị bắt.
Thời gian anh ta ngồi tù tôi vẫn lui tới thăm nuôi chứ không hề có ai khác! Tuyệt nhiên không có một ai ngoài tôi, ngay cả con bồ mà có lần mới ghen tôi đã bị hắn đánh cho tím bầm. Vùng chạy khỏi nhà rồi, từ trong bóng tối nhìn thấy con mình bò toài khóc òa nơi hiên, tôi nức lên mà nghĩ, nếu tôi chết thì ba đứa con sẽ ra sao! Nghĩ về con, anh ta ở tù, dẫu cơm nhà không đủ ăn tôi vẫn cố thăm nuôi cho hợp đạo làm người… Đến ngày đó tôi nói thật: “Tui nuôi ba đứa con khổ lắm rồi, không thể đùm bới cho anh được nữa”. Và tôi đã gửi con cho bà ngoại chăm giùm, tha phương làm ăn bằng mồ hôi nước mắt. Ở quê nhà chẳng ai hỏi han con tôi, tôi còn chịu tiếng oan. Mẹ con vẫn gắn bó yêu thương. Vắng anh ta mẹ con tôi sống thật hạnh phúc!
Nhưng niềm vui chưa trọn thì con người ấy trở về… Tiếng quát của anh ta vang rợn trong cái đêm hôm ấy: “Tau đố! Thách! Thách con mô ly hôn được!”. Nhìn đứa con gái lớn cùng thằng út khóc sướt, “xin ba, lạy ba cho con ở với mẹ”, tôi đau tận tim. Nếu ai từng làm mẹ sẽ hiểu nỗi đau đó lớn nhường nào!”.
2. Cứ nghĩ lại đêm hôm ấy, em cảm giác như đã mất anh rồi. Em biết mình sai hoàn toàn. Em đã đấm vào đầu hơi nhiều để tỉnh lại. Em thấy anh bỏ đi mà ngoài trời thì lạnh. Em muốn tránh mặt, để khi trở lại anh không khó chịu. Anh biết không, lúc đó em rất lạnh. Lạnh thắt ruột, đau cả ngực em vẫn gắng ở trong phòng tắm, nhủ lòng sẽ ngồi đến chết cóng. Nhưng mãi vẫn không thấy anh đến an ủi. Em buồn, không muốn chết cóng nữa. Em hứa với lòng sẽ không làm phiền anh. Em ngủ nhờ nửa đêm. Sáng sẽ chia tay. Em phải quên tất cả, trả lại anh chuỗi ngày vô tư. Em đã có lỗi rất nhiều trong những ngày chung sống. Chuỗi ngày đó anh mang cho em thật nhiều hạnh phúc. Đã giúp em nhiều trong cuộc sống - có anh em vượt lên số phận nghiệt ngã.
Anh không biết đâu, ngày nào em cũng muốn gặp anh. Nhìn thấy anh em quên mọi khổ nhọc. Em bất chấp mưa gió rét mướt để đêm thứ bảy lên với anh. Em muốn kể với anh chuyện công việc hàng ngày khổ lụy. Đã lớn rồi còn khờ quá: anh ghét nghe chuyện không vui, em lại huyên thuyên, lại mông lung suy nghĩ. Mỗi lần em lỗi lầm quá lớn, vô tình đã làm tình cảm của anh dành cho em hao hụt đi một ít. Anh đừng cố giữ hạnh phúc cho em nữa. Đừng anh! Đừng vì một người như em. Em sẽ suốt đời nhớ đến anh và không bao giờ quên những kỷ niệm…
Anh có hiểu tình cảm của em lớn ở mức nào không? Lớn quá. Nên em luôn lo lắng. Chẳng có duyên phận nào hết. Chỉ do em kém cỏi không biết tạo dựng hạnh phúc; hạnh phúc ở trong tay mà em dần đánh rơi. Biết nó sắp tuột đi mới hoảng loạn, muốn giữ lại sợ không chắc… Anh đừng buồn, đừng ngại ngùng vì em nữa. Hôm nay em cũng không ngủ được, bao ý nghĩ chập chờn. Có những lời em rất muốn nói với anh nhưng khi gần lại thôi. Em biết mình làm khổ anh nhiều; anh chịu đủ áp lực từ người quen thân. Anh hy sinh quá nhiều cho em.
Anh đáng được hưởng những gì tốt đẹp nhất trên đời này, còn em chỉ đem buồn khổ đến. Mà thực sự em sợ mất anh khủng khiếp. Giá em được học hành chắc anh sẽ nói chuyện với em nhiều hơn. Lần em đứng xem bức tranh dán nơi tủ gỗ, anh vô tình nói: “Em chẳng hiểu đâu”, chắc anh không biết em buồn như thế nào nhưng vì sợ anh giận nên em câm nén. Em đã hứa với bản thân không bó buộc anh. Như thế thì em buồn vô hạn. Em biết nghĩ về mình mà chẳng nghĩ cho anh. Em chỉ muốn anh ghét bỏ em để có được cái gì đó đáng thuộc về anh, một người nào tốt hơn em thật nhiều. Mâu thuẫn giữa muốn buông anh ra và sợ mất anh luôn vò xé quằn quại trong em!
Hằng đêm ở quán người, em cứ cầu nguyện sao đời bớt lận đận để có điều kiện chăm anh. Hằng đêm lo nghĩ vẩn vơ. Anh dặn xuống quán bán, từ nay đừng ghé vào nữa, ít ra cũng tới lúc mọi chuyện tạm xuôi. Thế mà suốt ngày em cứ nghĩ cách được về gặp anh bằng con đường tắt nào đó không ai nhìn thấy. Và em đã tìm ra. Em lao về trên con đường xóm tối đen. Không may tới giữa đường đèn không đỏ. Em ngẩn người chẳng biết nên lui hay tới. Mò mẫm đi tiếp, càng khó dắt xe. Một đoạn, đèn tự dưng đỏ, em mừng rơn, dắt xe trên con đường xóm thật nhẹ. Tới nhà tim đập nghe rõ từng nhịp. Gõ cửa, tin chắc anh bất ngờ. Nhưng ôi, anh không hề vui, còn trách. Lòng em quặn thắt. Anh không vui thì em nuốt vậy. Tủi phận. Em cứ nghĩ anh ghét em lắm! Rất nhiều lần em buộc anh quát lên. Lại nghĩ quẩn anh không còn thương em nữa chăng?
3. Mẹ kính nhớ, chị và em thân yêu!
Đầu thư con chúc mẹ khỏe, an vui và vẫn đẹp như bức ảnh chụp ở quê hồi chưa lấy chồng. Mẹ! Lời đầu tiên con muốn nói: Con xin lỗi mẹ! Con là một đứa con bất hiếu, không ra gì phải không? Chỉ tại con không nghe lời nên ra nông nỗi này. Con đã tự chôn vùi tuổi đời đẹp nhất của mình trong bốn bức tường. Nhưng dù con có là gì, con cũng không là kẻ phụ nghĩa bạc tình... Một mình mẹ nuôi chị và em, con không giúp được lại còn làm mẹ khổ thêm. Đối với con không nỗi đau nào bằng nỗi đau xa mẹ. Con mong sao mẹ luôn bình an là con hạnh phúc lắm. Mẹ biết không, mỗi lần nghĩ về mẹ là con lại khóc rất nhiều. Cho dù mẹ chưa thăm con được con cũng không trách mẹ đâu. Mẹ lo cho chị và em đã khổ lắm rồi, con không dám nhờ mẹ thăm nuôi… Nhiều lúc nghĩ, nếu cứ như thế này (cứ mang trong mình một nỗi đau), con sẽ hóa thành một phiến đá mất!
Con mong tin mẹ!
Cu Nh
4. Anh ngồi lặng trước bức thư gửi mẹ của cu Nh, anh muốn kể ngay cho nó nhiều chuyện, rất dài, lại ngần ngừ. Nàng đã không nói chút gì với anh về cu Nh, chỉ để lại bức thư rồi đi làm. Anh cũng không vội đọc, ra quán ngồi nhấp cà phê với hai điếu thuốc. Lúc về anh cũng quên. Nhưng vô tình nhìn lại bức thư nhàu nhĩ do nàng vo cầm trong tay đạp xe từ trên nhà trọ về đây, chợt bùi ngùi. Anh đọc xong, viết thư cho cu Nh và gửi luôn, không cho nàng hay. Anh không biết đã gọi cu Nh bằng “con” từ lúc nào.
Con xa nhớ!
Hôm nhận tin con bị bắt, mẹ khóc cạn nước mắt. Đau lòng lắm! Từ lúc xa con mẹ chỉ biết khóc. Trước đây, những lúc con vào thăm, mẹ muốn ở nhà một ngày cũng không được. Mẹ làm ngày nào ăn ngày đó, không làm không có; mỗi lúc nghĩ về con nay đây mai đó, no đói phập phù, ngủ không an giấc lại bị người ta coi khinh, mẹ đau xót tận cùng.
Người cha giành lấy con để nuôi lại thả mặc bên lề xã hội! Nhưng cũng không vì thế mà biện hộ cho hành động của con. Tất cả không bao giờ muộn. Con quá trẻ. Thời gian còn thăm thẳm để con hướng về. Hãy tin: trong con không có nỗi đau nào cả. Nếu con có một nỗi đau, chỉ có thể là ác quỷ tạm ngang qua bản chất vốn thiện lương của con. Nếu con cưu mang ma quỷ, tức vô hình đã neo vào thân mẹ một nỗi đau dai dẳng ăn mòn đục khoét cuộc đời mẹ con.
Từ lúc theo cha con vào trong kia, mẹ con cắn răng chịu kiếp nô lệ nuôi các con. Lá thư đầu tiên con gửi mẹ có đoạn: “Đối với con, không có nỗi đau nào bằng nỗi đau xa mẹ. Con chỉ mong sao mẹ luôn bình an”. Con ạ. Chừng nào người con còn gây ra muộn phiền cho bất kỳ ai trên trái đất này, chừng đó người mẹ không thể có bình an. Nhà tù không phải bóng tối. Nhà tù không đơn thuần là nơi trừng phạt tội lỗi. Nhà tù chính là nơi con cần úp mặt vào tường sám hối. Cuộc đời chỉ tối tăm lúc ai đó riêng nghĩ về bản thân; đấy là sự vô nghĩa dành cho những cơn đau xé lòng của người mẹ kỳ sinh nở.
5. Không biết hai đứa ở nhà thế nào. Con bé chăm em thế nào? Em lo. Tạm tránh điều tiếng, em phải đến ở vùng biển này. Một tuần, vào ngày nghỉ em mới về thăm con được. Thật bất lợi khi anh phải công tác vào thời điểm này.
Phải xa anh là điều lo sợ nhất. Anh biết vì sao không? Nỗi nhớ anh khôn nguôi. Em cố gắng lắm, thế mà không sao khác được. Nhớ quá chừng! Tầm mười một giờ đêm mới hết khách. Em cố gắng ngủ kẻo sợ mắt thâm quầng, vẫn không sao chợp mắt. Khổ sở. Em không biết phải làm gì để kiếm sống, chứ làm thuê như thế này… Chắc em ở đây không được lâu, vì em không ngồi uống cùng với khách, họ không vừa lòng, chủ quán cũng hắt hủi. Đêm nay hai giờ sáng giờ khách mới chịu về. Nằm xuống, mệt lả mà không sao ngủ nổi.
Đau vô cùng, anh có hiểu không? Buồn vui em luôn có anh sẻ chia, an ủi. Anh là sự sống của em... Hai ngày rồi em đau. Thật sự rất mệt vẫn gắng làm, nửa chừng chạy đi nôn. Khách bỏ về. Tối nằm lại nhớ. Lại tủi thân. Khóc. Lúc đau ốm mà chẳng biết nói với ai. Chẳng ai săn sóc. Anh là người mà em đã trút lên đó cả một gánh nặng. Càng nghĩ em càng muốn rút lui, như vậy mới là thương anh. Còn em cứ thương anh như hiện tại, coi như hại anh, chỉ đem lại cho anh lo toan, phiền muộn.
Anh có hiểu được nỗi khổ tâm này? Từ lúc chia tay anh ở bến đò, em như thành người cõi khác. Cảm giác đã mất anh rồi. Đêm nay em lại đấm vào đầu nhiều nữa, em đau lại mất thôi. Yêu, em đã làm anh khổ. Lúc nào cũng dằn vặt, tự thấy mình không nên làm anh khổ nữa. Mà chia tay. Trời ơi, em không đủ nghị lực.
6. Anh thả tờ đơn, đọc thư. Lá thư, thực ra chỉ là dòng thông tin ngắn: “Em vừa vào Trại thăm cu Nh về. Anh xem đơn ly hôn em viết như vậy được không?”.
Anh ngồi xuống cầm bút, viết được vài dòng thì ngưng. Mãi vẫn không biết nói gì thêm. Anh nhớ những đêm thức cùng những giọt nước mắt của nàng. Anh lại muốn ôm choàng thân phận mỏng manh trong suốt ấy. Nhưng tiếng gõ cửa của nàng bây giờ sao anh cảm giác mơ hồ, trong khi tưởng đến tiếng gõ cửa mà bên ngoài là người đàn ông từng giày vò nghiệt ngã một đời người con gái lại rất thực. Anh bật lửa chậm rãi châm thuốc rồi ngả người thả khói.
Gió vùng ven lạnh buốt. Ánh đèn từ những xóm chài lập lòe từ xa như ký ức đẹp đẽ nàng thắp sáng trong anh. Anh nhớ đến chiếc vòng đeo tay tết bằng những sợi chỉ nilon đủ màu lấy từ bao tải công nhật. Đó là món quà cu Nh gửi từ trại giam tặng mẹ. Một khuôn mặt rất giống cha nó, nhưng điều khác lạ là cu Nh luôn nhìn anh với niềm yêu mến như muốn ôm choàng lấy. Người cha của nó trở về từ bốn bức tường, đưa cu Nh ra thị trấn thuê phòng ở cùng với con bồ năm xưa. Đó là quãng thời gian cu Nh bắt đầu lấm lem vào một số phận khác…
Anh giật mình bởi tiếng gõ cửa khô đanh. Tờ đơn, những trang tự sự của nàng, thư của cu Nh, tất cả vẫn nằm trên bàn trước mặt anh. Chỉ là điếu thuốc cháy vào ngón khiến anh như tỉnh lại từ giấc mê. Và cửa vẫn mở đó thôi, với cái hành lang chưa hề có bóng một người đàn ông như anh vừa tưởng đến.
N.N